Jesteś niezalogowany
NOWE KONTO

Polski Deutsch

      Zapomniałem hasło/login


ä ß ö ü ą ę ś ć ł ń ó ż ź
Nie znaleziono żadnego obiektu
opcje zaawansowane
Wyczyść




Drogowskazy drewniane M. Szpakowskiego
maras - Administrator: To jednak albo osobny obiekt, albo dodatkowe przypisanie do ulicy / miejsca.
Ośrodek Ski & Spa, Duszniki-Zdrój
maras - Administrator: :))
Kamienica nr 19, ul. Hutników, Legnica
maras - Administrator: Tony, rozumiem Twoje rozgoryczenie, bo jak słusznie zauważyłeś, była to dosyć zajmująca praca nad tą pocztówką, aby można było ją zaprezentować. Zauważ, ja tą pracę też wykonałem... Jednak myślę, że nie jest to aż taki dramat i nie ma co nad tym się rozwodzić, bo zdarzało się to multum razy i częściej jednak to Ty byłeś szybszy :) Ja też mam w tej materii dziesiątki jak nie setki doświadczeń i żyję:)) ...
Pensjonat Gryglówka, Duszniki-Zdrój
RobTur: Interesujący transparent.
ul. Grabiszyńska, Wrocław
MacGyver_74: Chyba, żeby tak z drona... :)
Przejście Winogronowe, Wrocław
MacGyver_74: Tak, niedaleko. Mniej więcej do 1948 roku. Widoczna jest tutaj , ale w spisie ulic już jej nie ma. Dodam, że widoczna jest na przedwojennym planie i nazywała się wtedy Weintraubengasse ...

Ostatnio dodane
znaczniki do mapy

maras - Administrator
maras - Administrator
baron007
t.ziemlicki@wp.pl
maras - Administrator
maras - Administrator
baron007
baron007
baron007
baron007
maras - Administrator
Rigo.
maras - Administrator
maras - Administrator
Rigo.
t.ziemlicki@wp.pl
morganghost
MacGyver_74
Przemek (NR)
Wolwro
Przemek (NR)

Ostatnio wyszukiwane hasła


 
 
 
 
Kamienne krzyże we Wrocławiu
Autor: Tony°, Data dodania: 2018-02-24 20:37:17, Aktualizacja: 2020-01-24 20:16:59, Odsłon: 3359

Kamienne krzyże, nazywane często pokutnymi lub krzyżami pojednania, są cenną pamiątką dawnych czasów. W tym artykule zgromadzone zostały informacje na temat krzyży z terenu współczesnego Wrocławia (historycznego miasta i okolicznych miejscowości włączonych do aglomeracji), nie tylko o obiektach istniejących, ale też zaginionych.

Z 1305 roku pochodzi najstarszy zachowany dokument,  ugoda pojednawcza,  w której opisane zostało wystawienie kamiennego krzyża na Śląsku. Od XIV wieku powstało bardzo wiele takich krzyży, będących najczęściej świadkami zbrodni i nieszczęśliwych wypadków. Istnieje wiele teorii, w jakich okolicznościach powstawały te zabytki. Oprócz funkcji wspomnianych w dokumentach pojednawczych niektóre pomniki służyły jako znaki graniczne, nagrobne lub pełniły funkcję wyłącznie ozdobną.

Współcześnie w granicach Wrocławia zachowało się pięć takich krzyży. Dawniej było ich prawdopodobnie dużo więcej. W archiwalnej literaturze z XIX i XX wieku wzmiankowanych jest kolejne dziesięć obiektów, które nie przetrwały do dnia dzisiejszego.

Karncza Góra

1. Karncza Góra - Pozostałości dwóch krzyży znajdują się na skraju terenu lotniska za ogrodzeniem, 8 metrów od ulicy Żwirki i Wigury przy drodze do Smolca. Wzmiankowane przez Maxa Hellmicha w 1923 roku jako stojące na cmentarzu przy drodze z Muchoboru Wielkiego do Smolca. Po II wojnie światowej uznawane za zaginione, odkryte 13 września 1994 roku. Krzyże były w złym stanie, połamane. Scalono je w 1999 roku i postawiono w miejscu odkrycia. Zdjęcia krzyży można zobaczyć tutaj: Krzyże pokutne - Karncza Góra

  Krzyż I o wymiarach 112x50x13 cm z granitu, brak jednego ramienia

  Krzyż II o wymiarach 117x69x14 cm z granitu, brak ramion

                                  Krzyż II
Krzyż I

 

 

2. Park Szczytnicki – Kamienny krzyż z Muchoboru Wielkiego, w 1976 roku przeniesiony po złamaniu do Parku Szczytnickiego, gdzie obecnie znajduje się przy zabytkowym kościele św. Jana Nepomucena. Wzmiankowany już w 1812 roku przez Heinzego jako stojący pół mili przed Wrocławiem. W 1910 roku Paul Kutzer pisał o nim: „po prawej stronie drogi do Muchoboru Wielkiego, w miejscu gdzie odbija droga do cegielni” Wymiary:  118x56x9 cm, z granitu, brak jednego ramienia. Zdjęcia krzyża: Krzyż pokutny - Wrocław (Szczytniki)

Krzyż w Parku Szczytnickim

 

3. Żerniki – okazały kamienny krzyż stoi przy polnej drodze wiodącej wzdłuż linii kolejowej między ulicami Kamiennogórską a Żernicką, w odległości 800 metrów na zachód od przejazdu kolejowego na ul. Żernickiej. Posiada rzadko spotykany ryt bełtu. Wymiary: 197x92x16 cm, z granitu, brak jednego ramienia. Zdjęcia krzyża: Krzyż pokutny - Wrocław (Żerniki)

Żerniki - kamienny krzyż

 

4. Arsenał – fragment kamiennego krzyża jest prezentowany w Sali ekspozycyjnej na parterze Muzeum Militariów w budynku Arsenału Miejskiego. Został znaleziony w 1946 roku podczas odgruzowywania miasta i przeniesiony do Arsenału. Na ekspozycji od 2000 roku. Wymiary obiektu: 48x22x24, wykonany z piaskowca, wyryty kord. Zdjęcia krzyża: Krzyż pokutny - Wrocław (Stare Miasto)

Krzyż na ekspozycji w Arsenale

 

 

Obiekty Zaginione

 

1. Gajowice – Kamienny krzyż znajdował się u zbiegu ulic Grabiszyńskiej i Gajowej oraz fosy. Wzmiankowany w 1868 i 1870 roku. Paul Kutzer w 1910 roku napisał o nim: „przy wjeździe do wsi na prawo od pierwszej nieruchomości”. Obiekt nie został od tamtego czasu odnaleziony, brak też znanych przedstawień tego zabytku.

2. Klecina – Kamienny krzyż odkryty w 1936 roku przy ogrodzeniu domu przy Schweidnitzer Strasse 4 – dziś ulica Czekoladowa. Po 1945 nie został odnaleziony.

Klecina - zaginiony krzyż kamienny

 

 

3. Plac Jana Pawła II – Kamienny krzyż stojący nad fosą, w pobliżu pomnika Bismarcka na placu Jana Pawła II (dawny Königplatz). Wydług M. Hellmicha miał wymiary 102x96x14 cm. Posiadał ryt kordu lub noża.

Krzyż na placu Jana Pawła II

 

4. Plac Orląt Lwowskich – Kamienny krzyż z inskrypcją  „1574/DEN 3 APRILIS/ERWEITTERTT/DER KI/RCHO/FF” znajdował się na opuszczonym cmentarzu przy Berliner Platz. Według Hellmicha miał wymiary 168x98x17 cm i był wykonany z granitu

Krzyż przy pl. Orląt Lwowskich

To prawdopodobnie przy tej budowli stał krzyż:

Stacja energetyczna przy pl. Orląt Lwowskich

5. Brama Mikołajska - Trzy krzyże znajdowały się przed Bramą Mikołajską we Wrocławiu, wzmiankowane w 1875 roku przez H. Luchsa.

6. Śląskie Muzeum Przemysłu Artystycznego i Starożytności - Kamienny krzyż przeniesiony w 1910 roku z przedmieścia Strzegomia, w 1923 roku opisywany jako stojący w ogrodzie muzealnym przy pl. Wolności. Obiektu po wojnie nie odnaleziono. Miał wymiary 108x42x24 cm, wykonany był z piaskowca, posiadał podwójny ryt: korda i topora, nie miał jednego ramienia.

Krzyż w ogrodzie muzeum przeniesiony ze Strzegomia

7. Ulica Legnicka - Kamienny krzyż stał przy kolumnie (kapliczce) zwanej „Kurkiem Wrocławskim” przy ul. Legnickiej. Stał na niskiej podstawie (cokole). Wzmiankowany w 1923 roku przez Hellmicha już jako zaginiony.

Zaginiony krzyż z ul. Legnickiej

7. Miejsce niezidentyfikowane - Kamienny krzyż opisywany jako stojący przy drodze do „roten Ochsen”. Wspomniany przez Paula Kutzera w 1910 roku.

 

Artykuł powstał w oparciu głównie o książkę autorstwa Daniela Wojtuckiego i Stanisława Zobniowa "Kamienne krzyże na Śląsku, Górnych Łużycach i Ziemi Kłodzkiej" wyd. Wrocław 2017


/ /
/ / A /
Tony | 2018-02-24 20:51:52
Nie mam wprawy w artykułach, ale mam nadzieję, że wszystko jest w porządku i tekst się nie rozjeżdża :-)
moose (administrator) | 2018-02-27 10:49:40
Super sprawa.
zonia | 2018-02-24 21:00:05
Ciekawe!
Mmaciek - Administrator | 2018-02-27 11:07:33
Niezła robota, brawo!